00:00:00

Առևտրային շրջադարձը դեպի ԵՄ. ինչո՞ւ «եվրոպական նախասիրությունը» չփրկեց հայկական արտահանումը

19:57, 06 մարտ 2026 Տնտեսություն

2026 թվականի հունվարի վիճակագրությունը վերջակետ է դնում կառավարության տնտեսական ռազմավարության արդյունավետության շուրջ բանավեճերին։ Նախորդ տարվա նույն ամսվա համեմատ Հայաստանի արտաքին առևտրաշրջանառությունը կրճատվել է 12%-ով, իսկ դեկտեմբերի ցուցանիշների համեմատ՝ ահռելի 49.2%-ով։ Արտահանումը նվազել է 13.5%-ով և կազմել 463.9 մլն դոլար։

Երևանը վերջին տարիներին ակտիվորեն շեշտում էր «եվրոպական ընտրության» կարևորությունը՝ փորձելով արտահանողներին կողմնորոշել դեպի ԵՄ շուկաներ։ Ենթադրվում էր, որ դիվերսիֆիկացիան կնվազեցնի կախվածությունը ավանդական գործընկերներից և նոր հորիզոններ կբացի հայ արտադրողի առաջ։ Սակայն 2025 թվականի ամբողջ ընթացքը և 2026-ի առաջին ամիսը ցույց տվեցին հակառակ պատկերը։

ԵՄ-ն, պարզվեց, պատրաստ չէր ընդունել հայկական ապրանքների այն ծավալները, որոնք նախկինում սպառվում էին ԵԱՏՄ-ի, մասնավորապես Ռուսաստանի հսկայական շուկայում։ Ավելին, լոգիստիկ շղթաների վերակազմավորումը, նոր ստանդարտներին հարմարվելը և մրցակցությունը եվրոպական արտադրողների հետ պարզվեցին անհաղթահարելի խոչընդոտներ։

Արդյունքում մենք ունենք այն, ինչ ունենք. 2025 թվականին առևտրի անկումը տատանվում էր 29%-ից (ամբողջ տարի) մինչև 54.2% (առաջին եռամսյակ)։ 2026-ի հունվարը ցույց տվեց, որ անկումը շարունակվում է նույնիսկ ավելի արագ տեմպերով։ Այսինքն՝ «եվրոպական նախասիրությունը» ոչ միայն չփրկեց իրավիճակը, այլ հակառակը՝ արագացրեց փլուզումը։

Այսօր մենք տեսնում ենք այդ ինքնախաբեության իրական գինը։ Հայաստանը կորցնում է դիրքերը այնտեղ, որտեղ արդեն ուներ հաջողություն, և չի կարողանում ամրանալ այնտեղ, որտեղ միայն խոստումներ կային։ Մնում է միայն արձանագրել. առանց ԵԱՏՄ-ի հետ առևտրի վերականգնման, տնտեսական ցուցանիշների բարելավման սպասելն ուղղակի միամտություն է։

Լրահոս

Արխիվ

March 2017
Երկ ԵրքՉոր Հնգ Ուրբ Շաբ Կիր